ندانستن حکم روزه مسافر - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Mahdipoor در ‏۲۶ آوریل ۲۰۲۶، ساعت ۱۲:۱۴

2026-04-26T12:14:47Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۶ آوریل ۲۰۲۶، ساعت ۱۲:۱۴
خط ۱:		خط ۱:
	طبق نظر آیت الله سیستانی:		طبق نظر آیت الله سیستانی:

	~~مکلفی که نمی‌داند~~ [[روزه مسافر]] باطل است<ref>یعنی [[جهل به حکم]] داشته است.</ref> یا در تطبیق حکم بر خودش اشتباه کرده (مثلاً فکر می‌کرده سفرش کمتر از ۸ [[فرسخ]] است ولی بیش از ۸ فرسخ بوده است)<ref>یعنی [[جهل به موضوع]] داشته است.</ref> و در سفر روزه بگیرد، ~~چنانچه~~ در بین روز متوجه شود، روزۀ او باطل است و اگر بعد از [[اذان مغرب]] متوجه شود، روزه‌اش صحیح است.		اگر مکلف نمی دانسته [[روزه مسافر]] باطل است<ref>یعنی [[جهل به حکم]] داشته است.</ref> یا در تطبیق حکم بر خودش اشتباه کرده (مثلاً فکر می‌کرده سفرش کمتر از ۸ [[فرسخ]] است ولی بیش از ۸ فرسخ بوده است)<ref>یعنی [[جهل به موضوع]] داشته است.</ref> و در سفر روزه بگیرد، در صورتی که در بین روز متوجه شود، روزۀ او باطل است و اگر بعد از [[اذان مغرب]] متوجه شود، روزه‌اش صحیح است.

	~~مکلفی که~~ حکم را می‌دانسته اما فراموش کرده و در سفر روزه گرفته است، ~~روزه‌اش بنابر~~ احتیاط واجب باطل می‌باشد.		اما اگر مکلف حکم را می‌دانسته اما فراموش کرده و در سفر روزه گرفته است، روزه‌ او به احتیاط واجب باطل می‌باشد.

	== استفتائات ==		== استفتائات ==

Mahdipoor در ‏۱ اکتبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۳:۰۳

2025-10-01T13:03:54Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱ اکتبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۳:۰۳
خط ۵۰:		خط ۵۰:
	[[رده:جهل به موضوع]]		[[رده:جهل به موضوع]]
	[[رده:نسیان]]		[[رده:نسیان]]

			{{بحث روزه}}

Mahdipoor در ‏۱۵ فوریهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۰۸:۰۸

2025-02-15T08:08:47Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۵ فوریهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۰۸:۰۸
خط ۱۰:		خط ۱۰:

	=== توضیح المسائل ===		=== توضیح المسائل ===
	~~مسأله ۱۶۸۸~~ کسی که نمی‏داند روزه مسافر باطل است، اگر در سفر روزه بگیرد و در بین روز مسأله را بفهمد، روزه‌اش باطل می‌شود و اگر تا مغرب نفهمد، روزه‌اش صحیح است.		[https://mesb.ir/t-1688 مسئله ۱۶۸۸]. کسی که نمی‏داند روزه مسافر باطل است، اگر در سفر روزه بگیرد و در بین روز مسأله را بفهمد، روزه‌اش باطل می‌شود و اگر تا مغرب نفهمد، روزه‌اش صحیح است.

	~~مسأله ۱۶۸۹~~ اگر فراموش کند که مسافر است، یا فراموش کند که روزه مسافر باطل می‏باشد و در سفر روزه بگیرد، روزه او بنا بر احتیاط لازم باطل است.		[https://mesb.ir/t-1689 مسئله ۱۶۸۹]. اگر فراموش کند که مسافر است، یا فراموش کند که روزه مسافر باطل می‏باشد و در سفر روزه بگیرد، روزه او بنا بر احتیاط لازم باطل است.

	=== رساله جامع ===		=== رساله جامع ===
	~~مسأله~~ ۲۱۸. کسی که به سبب ندانستن مسأله، در سفر روزه گرفته (روزه واجب یا مستحب) و در بین روز مسأله را فهمیده، روزه‌اش باطل است و اگر بعد از مغرب مسأله را بفهمد، روزه‌ای که گرفته صحیح است و فرقی ندارد که اصل مسألۀ شرعی نبودن روزۀ مسافر را نداند یا اینکه اصل آن مسأله را می‌دانسته، ولی به علّت ندانستن بعضی از خصوصیّات احکام مسافر، در سفر روزه گرفته است. ~~[پ:~~ برای ‌توضیح بیشتر در مورد کسی ‌که خصوصیّات احکام مسافر را نمی‌‌دانسته، به جلد اوّل، فصل «نماز مسافر»، مثال‌های ‌مسألۀ «۱۸۱۹» مراجعه شود.]		[https://mesb.ir/j2-218 ج۲، مسئله ۲۱۸]. کسی که به سبب ندانستن مسأله، در سفر روزه گرفته (روزه واجب یا مستحب) و در بین روز مسأله را فهمیده، روزه‌اش باطل است و اگر بعد از مغرب مسأله را بفهمد، روزه‌ای که گرفته صحیح است و فرقی ندارد که اصل مسألۀ شرعی نبودن روزۀ مسافر را نداند یا اینکه اصل آن مسأله را می‌دانسته، ولی به علّت ندانستن بعضی از خصوصیّات احکام مسافر، در سفر روزه گرفته است. <ref>برای ‌توضیح بیشتر در مورد کسی ‌که خصوصیّات احکام مسافر را نمی‌‌دانسته، به جلد اوّل، فصل «نماز مسافر»، مثال‌های ‌مسألۀ «۱۸۱۹» مراجعه شود.</ref>

	~~مسأله~~ ۲۱۹. فردی که می‌داند روزه در سفر، شرعی نیست، اگر به جهت اشتباه در مطابقت دادن حکم مسأله با وضعیّت خویش، ~~[پ:~~ اصطلاحاً گفته می‌‌شود جاهل به موضوع است.] خود را مسافر نداند و روزه بگیرد و بعد از مغرب متوجّه اشتباه خویش گردد، روزه‌اش صحیح است؛ مثل فردی که معتقد بوده سفر او تا مقصد معیّن کمتر از هشت فرسخ است و روزه گرفته است و بعد از مغرب متوجّه شود که آن فاصله، هشت فرسخ یا بیشتر بوده است؛ امّا چنانچه در بین روز متوجّه گردد، روزه‌اش باطل است.		[https://mesb.ir/j2-219 ج۲، مسئله ۲۱۹]. فردی که می‌داند روزه در سفر، شرعی نیست، اگر به جهت اشتباه در مطابقت دادن حکم مسأله با وضعیّت خویش، <ref>اصطلاحاً گفته می‌‌شود جاهل به موضوع است.

	~~مسأله~~ ۲۲۰. اگر فرد فراموش کند مسافر است یا فراموش کند روزه گرفتن برای مسافر باطل می‌باشد و در سفر روزه بگیرد - حتّی بنابر احتیاط واجب در صورتی که بعد از مغرب متوجّه شود - روزۀ او باطل می‌باشد.		</ref>خود را مسافر نداند و روزه بگیرد و بعد از مغرب متوجّه اشتباه خویش گردد، روزه‌اش صحیح است؛ مثل فردی که معتقد بوده سفر او تا مقصد معیّن کمتر از هشت فرسخ است و روزه گرفته است و بعد از مغرب متوجّه شود که آن فاصله، هشت فرسخ یا بیشتر بوده است؛ امّا چنانچه در بین روز متوجّه گردد، روزه‌اش باطل است.

			[https://mesb.ir/j2-220 ج۲، مسئله ۲۲۰]. اگر فرد فراموش کند مسافر است یا فراموش کند روزه گرفتن برای مسافر باطل می‌باشد و در سفر روزه بگیرد - حتّی بنابر احتیاط واجب در صورتی که بعد از مغرب متوجّه شود - روزۀ او باطل می‌باشد.

	=== المسائل المنتخبه ===		=== المسائل المنتخبه ===
	(مسألة ۴۷۰): إذا صام المسافر جهلاً بالحکم وعلم به بعد انقضاء النهار صحّ صومه ولم یجب علیه القضاء.		[https://mesb.ir/mm-470 مسألة ۴۷۰]: إذا صام المسافر جهلاً بالحکم وعلم به بعد انقضاء النهار صحّ صومه ولم یجب علیه القضاء.

	=== منهاج الصالحین ===		=== منهاج الصالحین ===
	مسألة ۱۰۲۷: یصحّ الصوم من المسافر الجاهل - سواء أکان جهله بأصل الحکم أم بالخصوصیات أم بالموضوع - وإن علم فی الأثناء بطل، ولا یصحّ الصوم من المسافر الناسی علی الأحوط لزوماً.		[https://mesb.ir/m1-1027 ج۱، مسألة ۱۰۲۷]: یصحّ الصوم من المسافر الجاهل - سواء أکان جهله بأصل الحکم أم بالخصوصیات أم بالموضوع - وإن علم فی الأثناء بطل، ولا یصحّ الصوم من المسافر الناسی علی الأحوط لزوماً.

	=== عروه الوثقی ===		=== عروه الوثقی ===
	بعد از مساله ~~2501~~ مورد سوم از مورد پنجمی		بعد از [https://mesb.ir/o2-2501 مساله ۲۵۰۱] مورد سوم از مورد پنجمی

			فصل فی شرائط صحة الصوم <ref>(فی شرائط صحة الصوم) : بالمعنی الجامع بین شرط المتعلق وشرط الأمر وشرط عدم لزوم القضاء عقوبة</ref>

			وهی أمور: ....

			الخامس: أن لا یکون مسافرا سفرا یوجب قصر الصلاة مع العلم بالحکم فی الصوم الواجب إلا فی ثلاثة مواضع: ....

	~~فصل~~ فی ~~شرائط صحة~~ الصوم (~~۱۴۲۶~~)		الثالث: صوم النذر <ref>(صوم النذر): أی فی الیوم المعین.</ref> المشترط فیه سفرا خاصة أو سفرا وحضرا دون النذر المطلق، بل الأقوی عدم جواز الصوم المندوب فی السفر أیضاً إلا ثلاثة أیام للحاجة فی المدینة، والأفضل <ref>(والأفضل): بل الأحوط ولا یترک.</ref> إتیانها فی الأربعاء والخمیس والجمعة، وأما المسافر الجاهل بالحکم لو صام فیصح صومه ویجزیه حسبما عرفته فی جاهل حکم الصلاة إذ الإفطار کالقصر والصیام کالتمام فی الصلاة، لکن یشترط أن یبقی علی جهله إلی آخر النهار، وأما لو علم بالحکم فی الأثناء فلا یصح صومه، وأما الناسی فلا یلحق<ref>(فلا یلحق): علی الاحوط.</ref> بالجاهل فی الصحة وکذا یصح الصوم من المسافر إذا سافر بعد الزوال، کما أنه یصح صومه إذا لم یقصر فی صلاته کناوی الإقامة عشرة أیام والمتردد ثلاثین یوما وکثیر السفر والعاصی بسفره وغیرهم ممن تقدم تفصیلا فی کتاب الصلاة.

	~~وهی أمور : ....~~

	~~الخامس : أن لا یکون مسافرا سفرا یوجب قصر الصلاة مع العلم بالحکم فی الصوم الواجب إلا فی ثلاثة مواضع : ....~~

	الثالث : صوم النذر (۱۴۳۱) المشترط فیه سفرا خاصة أو سفرا وحضرا دون النذر المطلق، بل الأقوی عدم جواز الصوم المندوب فی السفر أیضاً إلا ثلاثة أیام للحاجة فی المدینة، والأفضل (۱۴۳۲) إتیانها فی الأربعاء والخمیس والجمعة، وأما المسافر الجاهل بالحکم لو صام فیصح صومه ویجزیه حسبما عرفته فی جاهل حکم الصلاة إذ الإفطار کالقصر والصیام کالتمام فی الصلاة، لکن یشترط أن یبقی علی جهله إلی آخر النهار، وأما لو علم بالحکم فی الأثناء فلا یصح صومه، وأما الناسی فلا یلحق(**) بالجاهل فی الصحة وکذا یصح الصوم من المسافر إذا سافر بعد الزوال، کما أنه یصح صومه إذا لم یقصر فی صلاته کناوی الإقامة عشرة أیام والمتردد ثلاثین یوما وکثیر السفر والعاصی بسفره وغیرهم ممن تقدم تفصیلا فی کتاب الصلاة.

	~~(۱۴۳۱) (صوم النذر) : أی فی الیوم المعین.~~

	~~(۱۴۳۲) (والأفضل) : بل الأحوط ولا یترک.~~

	~~(**) (فلا یلحق): علی الاحوط.~~
	[[رده:احکام مسافر]]		[[رده:احکام مسافر]]
	[[رده:بحث روزه]]		[[رده:بحث روزه]]

Thaniashar: صفحه‌ای تازه حاوی «طبق نظر آیت الله سیستانی: مکلفی که نمی‌داند روزه مسافر باطل استیعنی جهل به حکم داشته است. یا در تطبیق حکم بر خودش اشتباه کرده (مثلاً فکر می‌کرده سفرش کمتر از ۸ فرسخ است ولی بیش از ۸ فرسخ بوده است)یعنی جهل به موضوع داشته است....» ایجاد کرد

2024-12-12T11:28:53Z

صفحه‌ای تازه حاوی «طبق نظر آیت الله سیستانی: مکلفی که نمی‌داند روزه مسافر باطل است<ref>یعنی جهل به حکم داشته است.</ref> یا در تطبیق حکم بر خودش اشتباه کرده (مثلاً فکر می‌کرده سفرش کمتر از ۸ فرسخ است ولی بیش از ۸ فرسخ بوده است)<ref>یعنی جهل به موضوع داشته است.</ref>...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

طبق نظر آیت الله سیستانی:

مکلفی که نمی‌داند [[روزه مسافر]] باطل است<ref>یعنی [[جهل به حکم]] داشته است.</ref> یا در تطبیق حکم بر خودش اشتباه کرده (مثلاً فکر می‌کرده سفرش کمتر از ۸ [[فرسخ]] است ولی بیش از ۸ فرسخ بوده است)<ref>یعنی [[جهل به موضوع]] داشته است.</ref> و در سفر روزه بگیرد، چنانچه در بین روز متوجه شود، روزۀ او باطل است و اگر بعد از [[اذان مغرب]] متوجه شود، روزه‌اش صحیح است.

مکلفی که حکم را می‌دانسته اما فراموش کرده و در سفر روزه گرفته است، روزه‌اش بنابر احتیاط واجب باطل می‌باشد.

== استفتائات ==

== منابع فقهی ==

=== توضیح المسائل ===
مسأله ۱۶۸۸ کسی که نمی‏داند روزه مسافر باطل است، اگر در سفر روزه بگیرد و در بین روز مسأله را بفهمد، روزه‌اش باطل می‌شود و اگر تا مغرب نفهمد، روزه‌اش صحیح است.

مسأله ۱۶۸۹ اگر فراموش کند که مسافر است، یا فراموش کند که روزه مسافر باطل می‏باشد و در سفر روزه بگیرد، روزه او بنا بر احتیاط لازم باطل است.

=== رساله جامع ===
مسأله ۲۱۸. کسی که به سبب ندانستن مسأله، در سفر روزه گرفته (روزه واجب یا مستحب) و در بین روز مسأله را فهمیده، روزه‌اش باطل است و اگر بعد از مغرب مسأله را بفهمد، روزه‌ای که گرفته صحیح است و فرقی ندارد که اصل مسألۀ شرعی نبودن روزۀ مسافر را نداند یا اینکه اصل آن مسأله را می‌دانسته، ولی به علّت ندانستن بعضی از خصوصیّات احکام مسافر، در سفر روزه گرفته است. [پ: برای ‌توضیح بیشتر در مورد کسی ‌که خصوصیّات احکام مسافر را نمی‌‌دانسته، به جلد اوّل، فصل «نماز مسافر»، مثال‌های ‌مسألۀ «۱۸۱۹» مراجعه شود.]

مسأله ۲۱۹. فردی که می‌داند روزه در سفر، شرعی نیست، اگر به جهت اشتباه در مطابقت دادن حکم مسأله با وضعیّت خویش، [پ: اصطلاحاً گفته می‌‌شود جاهل به موضوع است.] خود را مسافر نداند و روزه بگیرد و بعد از مغرب متوجّه اشتباه خویش گردد، روزه‌اش صحیح است؛ مثل فردی که معتقد بوده سفر او تا مقصد معیّن کمتر از هشت فرسخ است و روزه گرفته است و بعد از مغرب متوجّه شود که آن فاصله، هشت فرسخ یا بیشتر بوده است؛ امّا چنانچه در بین روز متوجّه گردد، روزه‌اش باطل است.

مسأله ۲۲۰. اگر فرد فراموش کند مسافر است یا فراموش کند روزه گرفتن برای مسافر باطل می‌باشد و در سفر روزه بگیرد - حتّی بنابر احتیاط واجب در صورتی که بعد از مغرب متوجّه شود - روزۀ او باطل می‌باشد.

=== المسائل المنتخبه ===
(مسألة ۴۷۰): إذا صام المسافر جهلاً بالحکم وعلم به بعد انقضاء النهار صحّ صومه ولم یجب علیه القضاء.

=== منهاج الصالحین ===
مسألة ۱۰۲۷: یصحّ الصوم من المسافر الجاهل - سواء أکان جهله بأصل الحکم أم بالخصوصیات أم بالموضوع - وإن علم فی الأثناء بطل، ولا یصحّ الصوم من المسافر الناسی علی الأحوط لزوماً.

=== عروه الوثقی ===
بعد از مساله 2501 مورد سوم از مورد پنجمی

فصل فی شرائط صحة الصوم (۱۴۲۶)

وهی أمور : ....

الخامس : أن لا یکون مسافرا سفرا یوجب قصر الصلاة مع العلم بالحکم فی الصوم الواجب إلا فی ثلاثة مواضع : ....

الثالث : صوم النذر (۱۴۳۱) المشترط فیه سفرا خاصة أو سفرا وحضرا دون النذر المطلق، بل الأقوی عدم جواز الصوم المندوب فی السفر أیضاً إلا ثلاثة أیام للحاجة فی المدینة، والأفضل (۱۴۳۲) إتیانها فی الأربعاء والخمیس والجمعة، وأما المسافر الجاهل بالحکم لو صام فیصح صومه ویجزیه حسبما عرفته فی جاهل حکم الصلاة إذ الإفطار کالقصر والصیام کالتمام فی الصلاة، لکن یشترط أن یبقی علی جهله إلی آخر النهار، وأما لو علم بالحکم فی الأثناء فلا یصح صومه، وأما الناسی فلا یلحق(**) بالجاهل فی الصحة وکذا یصح الصوم من المسافر إذا سافر بعد الزوال، کما أنه یصح صومه إذا لم یقصر فی صلاته کناوی الإقامة عشرة أیام والمتردد ثلاثین یوما وکثیر السفر والعاصی بسفره وغیرهم ممن تقدم تفصیلا فی کتاب الصلاة.

(۱۴۳۱) (صوم النذر) : أی فی الیوم المعین.

(۱۴۳۲) (والأفضل) : بل الأحوط ولا یترک.

(**) (فلا یلحق): علی الاحوط.
[[رده:احکام مسافر]]
[[رده:بحث روزه]]
[[رده:جهل به حکم]]
[[رده:جهل به موضوع]]
[[رده:نسیان]]