انواع نظرات مجتهد - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Mahdipoor در ‏۳ مهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۰:۲۷

2026-05-03T10:27:00Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳ مهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۰:۲۷
خط ۸۰:		خط ۸۰:

	=== عروة الوثقی ===		=== عروة الوثقی ===
	~~[۶۴]~~ [https://mesb.ir/o1-64 مسألة ۶۴]: الاحتیاط المذکور فی الرسالة إما استحبابی وهو ما إذا کان مسبوقاً أو ملحوقاً بالفتوی، وإما وجوبی وهو ما لم یکن معه فتوی , ویسمی بالاحتیاط المطلق، وفیه یتخیر المقلد بین العمل به والرجوع إلی مجتهد آخر، وأما القسم الأول فلا یجب العمل به ولا یجوز الرجوع الی الغیر، بل یتخیر بین العمل بمقتضی الفتوی وبین العمل به.		[https://mesb.ir/o1-64 <nowiki>[۶۴]</nowiki>] مسألة ۶۴: الاحتیاط المذکور فی الرسالة إما استحبابی وهو ما إذا کان مسبوقاً أو ملحوقاً بالفتوی، وإما وجوبی وهو ما لم یکن معه فتوی , ویسمی بالاحتیاط المطلق، وفیه یتخیر المقلد بین العمل به والرجوع إلی مجتهد آخر، وأما القسم الأول فلا یجب العمل به ولا یجوز الرجوع الی الغیر، بل یتخیر بین العمل بمقتضی الفتوی وبین العمل به.
	[[رده:نظر مجتهد]]		[[رده:نظر مجتهد]]
	[[رده:انواع و اقسام]]		[[رده:انواع و اقسام]]

Mahdipoor در ‏۲ اکتبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۲:۴۰

2025-10-02T12:40:02Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲ اکتبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۲:۴۰
خط ۸۶:		خط ۸۶:
	<references />		<references />
	[[رده:بحث تقلید]]		[[رده:بحث تقلید]]

			{{بحث تقلید}}

Mahdipoor در ‏۲ اکتبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۲:۳۹

2025-10-02T12:39:04Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲ اکتبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۲:۳۹
خط ۸۰:		خط ۸۰:

	=== عروة الوثقی ===		=== عروة الوثقی ===
	[https://mesb.ir/o1-64 ~~<nowiki>[۶۴]~~ مسألة ۶۴~~</nowiki>~~]: الاحتیاط المذکور فی الرسالة إما استحبابی وهو ما إذا کان مسبوقاً أو ملحوقاً بالفتوی، وإما وجوبی وهو ما لم یکن معه فتوی , ویسمی بالاحتیاط المطلق، وفیه یتخیر المقلد بین العمل به والرجوع إلی مجتهد آخر، وأما القسم الأول فلا یجب العمل به ولا یجوز الرجوع الی الغیر، بل یتخیر بین العمل بمقتضی الفتوی وبین العمل به.		[۶۴] [https://mesb.ir/o1-64 مسألة ۶۴]: الاحتیاط المذکور فی الرسالة إما استحبابی وهو ما إذا کان مسبوقاً أو ملحوقاً بالفتوی، وإما وجوبی وهو ما لم یکن معه فتوی , ویسمی بالاحتیاط المطلق، وفیه یتخیر المقلد بین العمل به والرجوع إلی مجتهد آخر، وأما القسم الأول فلا یجب العمل به ولا یجوز الرجوع الی الغیر، بل یتخیر بین العمل بمقتضی الفتوی وبین العمل به.
	[[رده:نظر مجتهد]]		[[رده:نظر مجتهد]]
	[[رده:انواع و اقسام]]		[[رده:انواع و اقسام]]

Mahdipoor در ‏۲۱ سپتامبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۱:۵۴

2025-09-21T11:54:37Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۱ سپتامبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۱:۵۴
خط ۶۲:		خط ۶۲:

	=== المسائل المنتخبة ===		=== المسائل المنتخبة ===
	[https://mesb.ir/m-21 مسألة ۲۱]: الاحتیاط المذکور فی هذه الرسالة قسمان: واجب ومستحب.		[https://mesb.ir/mm-21 مسألة ۲۱]: الاحتیاط المذکور فی هذه الرسالة قسمان: واجب ومستحب.

	ونُعبّر عن الاحتیاط الواجب ب «الأحوط وجوباً»، أو «لزوماً»، أو «وجوبه مبنی علی الاحتیاط»، أو «مبنی علی الاحتیاط اللزومی»، أو «الوجوبی» ونحو ذلک، وفی حکمه ما إذا قلنا: «یشکل کذا» أو «هو مشکل»، أو «محلّ إشکال».		ونُعبّر عن الاحتیاط الواجب ب «الأحوط وجوباً»، أو «لزوماً»، أو «وجوبه مبنی علی الاحتیاط»، أو «مبنی علی الاحتیاط اللزومی»، أو «الوجوبی» ونحو ذلک، وفی حکمه ما إذا قلنا: «یشکل کذا» أو «هو مشکل»، أو «محلّ إشکال».
خط ۶۸:		خط ۶۸:
	ونُعبّر عن الاحتیاط المستحبّ ب «الأحوط استحباباً» أو «الأحوط الأولی».		ونُعبّر عن الاحتیاط المستحبّ ب «الأحوط استحباباً» أو «الأحوط الأولی».

	[https://mesb.ir/m-22 مسألة ۲۲]: لا یجب العمل بالاحتیاط المستحبّ. وأمّا الاحتیاط الواجب فلا بُدَّ فی موارده من العمل بالاحتیاط، أو الرجوع إلی الغیر مع رعایة الأعلم فالأعلم، علی التفصیل المتقدّم.		[https://mesb.ir/mm-22 مسألة ۲۲]: لا یجب العمل بالاحتیاط المستحبّ. وأمّا الاحتیاط الواجب فلا بُدَّ فی موارده من العمل بالاحتیاط، أو الرجوع إلی الغیر مع رعایة الأعلم فالأعلم، علی التفصیل المتقدّم.

	=== منهاج الصالحین ===		=== منهاج الصالحین ===
خط ۸۰:		خط ۸۰:

	=== عروة الوثقی ===		=== عروة الوثقی ===
	[https://mesb.ir/o1-64 ~~ج۱،~~ <nowiki>[۶۴] مسألة ۶۴</nowiki>]: الاحتیاط المذکور فی الرسالة إما استحبابی وهو ما إذا کان مسبوقاً أو ملحوقاً بالفتوی، وإما وجوبی وهو ما لم یکن معه فتوی , ویسمی بالاحتیاط المطلق، وفیه یتخیر المقلد بین العمل به والرجوع إلی مجتهد آخر، وأما القسم الأول فلا یجب العمل به ولا یجوز الرجوع الی الغیر، بل یتخیر بین العمل بمقتضی الفتوی وبین العمل به.		[https://mesb.ir/o1-64 <nowiki>[۶۴] مسألة ۶۴</nowiki>]: الاحتیاط المذکور فی الرسالة إما استحبابی وهو ما إذا کان مسبوقاً أو ملحوقاً بالفتوی، وإما وجوبی وهو ما لم یکن معه فتوی , ویسمی بالاحتیاط المطلق، وفیه یتخیر المقلد بین العمل به والرجوع إلی مجتهد آخر، وأما القسم الأول فلا یجب العمل به ولا یجوز الرجوع الی الغیر، بل یتخیر بین العمل بمقتضی الفتوی وبین العمل به.
	[[رده:نظر مجتهد]]		[[رده:نظر مجتهد]]
	[[رده:انواع و اقسام]]		[[رده:انواع و اقسام]]

Thaniashar در ‏۱۵ مارس ۲۰۲۴، ساعت ۱۲:۴۴

2024-03-15T12:44:51Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۵ مارس ۲۰۲۴، ساعت ۱۲:۴۴
خط ۹:		خط ۹:

	=== الفاظی که به فتوا و احتیاط اشاره دارد ===		=== الفاظی که به فتوا و احتیاط اشاره دارد ===
	~~@ناقص~~		هنگامی که مجتهد می‌خواهد برداشت خود از مدارک را بیان کند، ممکن است به یکی از چهار شیوه نظرش را اعلان نماید: «فتوای قطعی، فتوای ترجیحی، احتیاط واجب و احتیاط مستحب».

			الفاظ مربوط به هر یک در صفحه [[الفاظ دالّ بر فتوا و احتیاط]] درج شده است.

	=== وظیفه مکلف در موارد فتوا و احتیاط ===		=== وظیفه مکلف در موارد فتوا و احتیاط ===
خط ۸۲:		خط ۸۴:
	[[رده:انواع و اقسام]]		[[رده:انواع و اقسام]]
	[[رده:اصطلاحات فقهی]]		[[رده:اصطلاحات فقهی]]
	~~[[رده:نیازمند ویرایش]]~~
	<references />		<references />
	[[رده:بحث تقلید]]		[[رده:بحث تقلید]]

Thaniashar در ‏۲۷ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۰۷:۰۷

2023-11-27T07:07:58Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۷ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۰۷:۰۷
خط ۱۲:		خط ۱۲:

	=== وظیفه مکلف در موارد فتوا و احتیاط ===		=== وظیفه مکلف در موارد فتوا و احتیاط ===
	هنگامی که [[فقیه]] نسبت به مسئله‌ای «فتوا» می‌دهد، [[مکلف]] باید بر اساس آن فتوا عمل کند.		• هنگامی که [[فقیه]] نسبت به مسئله‌ای «فتوا» می‌دهد، [[مکلف]] باید بر اساس آن فتوا عمل کند.

	اگر مجتهد حکم مسئله‌ای را به‌صورت «احتیاط واجب» بیان کند، مکلف باید یا به همین احتیاط عمل کند یا در این مسئله به مرجع [[فالاعلم\|اعلم بعد]] رجوع نماید.		• اگر مجتهد حکم مسئله‌ای را به‌صورت «احتیاط واجب» بیان کند، مکلف باید یا به همین احتیاط عمل کند یا در این مسئله به مرجع [[فالاعلم\|اعلم بعد]] رجوع نماید.

	'''نکته''': اگر مکلّف در وظیفه‌ای خلاف احتیاط واجب رفتار کرده باشد، برای آنکه عمل قبلی‌اش صحیح باشد، می‌تواند هم‌اکنون به مجتهد جامع الشرایط دیگر با رعایت [[فالاعلم\|الأعلم فالأعلم]] مراجعه نماید.		'''نکته''': اگر مکلّف در وظیفه‌ای خلاف احتیاط واجب رفتار کرده باشد، برای آنکه عمل قبلی‌اش صحیح باشد، می‌تواند هم‌اکنون به مجتهد جامع الشرایط دیگر با رعایت [[فالاعلم\|الأعلم فالأعلم]] مراجعه نماید.

	در صورتی که مجتهد بفرماید: «احتیاط مستحب چنین است»، مکلف می‌تواند به این احتیاط عمل کند یا آن را ترک نماید.		• در صورتی که مجتهد بفرماید: «احتیاط مستحب چنین است»، مکلف می‌تواند به این احتیاط عمل کند یا آن را ترک نماید.

	== استفتائات ==		== استفتائات ==
			'''سؤال''': در مسائل احتیاط واجب، اگر [[فالاعلم\|مجتهد فالاعلم]] نیز احتیاط واجب داده باشد، آیا می‌توان به فالاعلم بعدی رجوع کرد؟

			'''جواب''': بله می‌توان به اعلم بعدی مراجعه نمود.

	== منابع فقهی ==		== منابع فقهی ==

Thaniashar در ‏۱ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۱۷:۳۱

2023-11-01T17:31:00Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۱۷:۳۱
خط ۷۶:		خط ۷۶:
	=== عروة الوثقی ===		=== عروة الوثقی ===
	[https://mesb.ir/o1-64 ج۱، <nowiki>[۶۴] مسألة ۶۴</nowiki>]: الاحتیاط المذکور فی الرسالة إما استحبابی وهو ما إذا کان مسبوقاً أو ملحوقاً بالفتوی، وإما وجوبی وهو ما لم یکن معه فتوی , ویسمی بالاحتیاط المطلق، وفیه یتخیر المقلد بین العمل به والرجوع إلی مجتهد آخر، وأما القسم الأول فلا یجب العمل به ولا یجوز الرجوع الی الغیر، بل یتخیر بین العمل بمقتضی الفتوی وبین العمل به.		[https://mesb.ir/o1-64 ج۱، <nowiki>[۶۴] مسألة ۶۴</nowiki>]: الاحتیاط المذکور فی الرسالة إما استحبابی وهو ما إذا کان مسبوقاً أو ملحوقاً بالفتوی، وإما وجوبی وهو ما لم یکن معه فتوی , ویسمی بالاحتیاط المطلق، وفیه یتخیر المقلد بین العمل به والرجوع إلی مجتهد آخر، وأما القسم الأول فلا یجب العمل به ولا یجوز الرجوع الی الغیر، بل یتخیر بین العمل بمقتضی الفتوی وبین العمل به.
	~~[[رده:تقلید]]~~
	[[رده:نظر مجتهد]]		[[رده:نظر مجتهد]]
	[[رده:انواع و اقسام]]		[[رده:انواع و اقسام]]
	[[رده:اصطلاحات فقهی]]		[[رده:اصطلاحات فقهی]]
	[[رده:نیازمند ویرایش]]		[[رده:نیازمند ویرایش]]
			<references />
			[[رده:بحث تقلید]]

Thaniashar: /* وظیفه مکلف در موارد فتوا و احتیاط */

2023-11-01T10:25:31Z

وظیفه مکلف در موارد فتوا و احتیاط

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۱۰:۲۵
خط ۱۴:		خط ۱۴:
	هنگامی که [[فقیه]] نسبت به مسئله‌ای «فتوا» می‌دهد، [[مکلف]] باید بر اساس آن فتوا عمل کند.		هنگامی که [[فقیه]] نسبت به مسئله‌ای «فتوا» می‌دهد، [[مکلف]] باید بر اساس آن فتوا عمل کند.

	اگر مجتهد حکم مسئله‌ای را به‌صورت «احتیاط واجب» بیان کند، مکلف ~~می‌تواند~~ به همین احتیاط عمل کند یا در این مسئله به مرجع [[فالاعلم\|اعلم بعد]] رجوع نماید.		اگر مجتهد حکم مسئله‌ای را به‌صورت «احتیاط واجب» بیان کند، مکلف باید یا به همین احتیاط عمل کند یا در این مسئله به مرجع [[فالاعلم\|اعلم بعد]] رجوع نماید.

	'''نکته''': اگر مکلّف در وظیفه‌ای خلاف احتیاط واجب رفتار کرده باشد، برای آنکه عمل قبلی‌اش صحیح باشد، می‌تواند هم‌اکنون به مجتهد جامع الشرایط دیگر با رعایت [[فالاعلم\|الأعلم فالأعلم]] مراجعه نماید.		'''نکته''': اگر مکلّف در وظیفه‌ای خلاف احتیاط واجب رفتار کرده باشد، برای آنکه عمل قبلی‌اش صحیح باشد، می‌تواند هم‌اکنون به مجتهد جامع الشرایط دیگر با رعایت [[فالاعلم\|الأعلم فالأعلم]] مراجعه نماید.

Mahdipoor در ‏۱۷ اکتبر ۲۰۲۳، ساعت ۰۶:۲۵

2023-10-17T06:25:18Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۷ اکتبر ۲۰۲۳، ساعت ۰۶:۲۵
خط ۶۶:		خط ۶۶:

	=== منهاج الصالحین ===		=== منهاج الصالحین ===
	[https://mesb.ir/m1-31 ج۱، مسألة ۳۱]: الاحتیاط المذکور فی مسائل هذه الرسالة علی قسمین: واجب ومستحبّ، ونعبِّر عن الاحتیاط الواجب ب (یجب علی الأحوط أو الأحوط وجوباً أو لزوماً، أو وجوبه مبنی علی الاحتیاط أو لا یترک مقتضی الاحتیاط فیه) ونحو ذلک.		[https://mesb.ir/m1-31 ج۱، مسألة ۳۱]: الاحتیاط المذکور فی مسائل هذه الرسالة علی قسمین: واجب ومستحبّ، ونعبِّر عن الاحتیاط الواجب بـ (یجب علی الأحوط أو الأحوط وجوباً أو لزوماً، أو وجوبه مبنی علی الاحتیاط أو لا یترک مقتضی الاحتیاط فیه) ونحو ذلک.

	ونعبِّر عن الاحتیاط المستحبّ ب (الأحوط استحباباً) أو (الأحوط الأولی).		ونعبِّر عن الاحتیاط المستحبّ ب (الأحوط استحباباً) أو (الأحوط الأولی).

Thaniashar در ‏۱۶ اکتبر ۲۰۲۳، ساعت ۱۱:۲۵

2023-10-16T11:25:53Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۶ اکتبر ۲۰۲۳، ساعت ۱۱:۲۵
خط ۳۴:		خط ۳۴:

	=== رساله جامع ===		=== رساله جامع ===
	[https://mesb.ir/j1-9 مسئله ۹]. نظراتی که یک مجتهد در توضیح المسائل خویش ذکر می‌کند، به‌طور اجمالی به سه صورت می‌باشد: الف. فتوی؛ ب. احتیاط واجب یا احتیاط لازم؛ ج. احتیاط مستحب.		[https://mesb.ir/j1-9 ج۱، مسئله ۹]. نظراتی که یک مجتهد در توضیح المسائل خویش ذکر می‌کند، به‌طور اجمالی به سه صورت می‌باشد: الف. فتوی؛ ب. احتیاط واجب یا احتیاط لازم؛ ج. احتیاط مستحب.

	عباراتی مانند «واجب است، حرام است، جایز است، جایز نیست، اقوی این است، اظهر این است، ظاهر این است، اقرب این است، بعید نیست» فتوی محسوب می‌شود که مقلّد بر طبق آن عمل می‌‌نماید و اگر مجتهد اعلم در مسأله‌‌ای فتوی دهد، مقلِّد نمی‌‌تواند در آن مسأله به فتوای مجتهد دیگر عمل کند و توضیح مورد (ب و ج) در مسائل «۱۰ و ۱۱» خواهد آمد.		عباراتی مانند «واجب است، حرام است، جایز است، جایز نیست، اقوی این است، اظهر این است، ظاهر این است، اقرب این است، بعید نیست» فتوی محسوب می‌شود که مقلّد بر طبق آن عمل می‌‌نماید و اگر مجتهد اعلم در مسأله‌‌ای فتوی دهد، مقلِّد نمی‌‌تواند در آن مسأله به فتوای مجتهد دیگر عمل کند و توضیح مورد (ب و ج) در مسائل «۱۰ و ۱۱» خواهد آمد.

	[https://mesb.ir/j1-10 مسئله ۱۰]. اگر مجتهد اعلم (مرجع تقلید فرد) در مسأله‌‌ای فتوی ندهد و بفرماید احتیاط آن است که فلان طور عمل شود، مقلِّد یا باید به این احتیاط که احتیاط واجب یا احتیاط لازم نام دارد عمل کند و یا در این مسأله به فتوای مجتهد دیگری، با رعایت الأعلم فالأعلم،<ref>رعایت الأعلم فالأعلم، یعنی ‌مکلّف باید مجتهدی ‌را برای ‌مراجعه انتخاب نماید که هم‌رتبه با مرجع تقلید فرد از نظر علمی ‌باشد و در صورتی ‌که مجتهد مساوی ‌یافت نشد، به مجتهدی ‌که از نظر علمی ‌از مرجع تقلید خودش پایین‌تر و از سایر مجتهدان بالاتر است مراجعه کرده و از او تقلید نماید (که اصطلاحاً به او مجتهد فالأعلم گفته می‌شود).</ref> عمل نماید. به عنوان مثال:		[https://mesb.ir/j1-10 ج۱، مسئله ۱۰]. اگر مجتهد اعلم (مرجع تقلید فرد) در مسأله‌‌ای فتوی ندهد و بفرماید احتیاط آن است که فلان طور عمل شود، مقلِّد یا باید به این احتیاط که احتیاط واجب یا احتیاط لازم نام دارد عمل کند و یا در این مسأله به فتوای مجتهد دیگری، با رعایت الأعلم فالأعلم،<ref>رعایت الأعلم فالأعلم، یعنی ‌مکلّف باید مجتهدی ‌را برای ‌مراجعه انتخاب نماید که هم‌رتبه با مرجع تقلید فرد از نظر علمی ‌باشد و در صورتی ‌که مجتهد مساوی ‌یافت نشد، به مجتهدی ‌که از نظر علمی ‌از مرجع تقلید خودش پایین‌تر و از سایر مجتهدان بالاتر است مراجعه کرده و از او تقلید نماید (که اصطلاحاً به او مجتهد فالأعلم گفته می‌شود).</ref> عمل نماید. به عنوان مثال:

	الف. اگر مجتهد اعلم بفرماید: احتیاط واجب آن است که نمازگزار در رکعت اوّل و دوّم نماز بعد از حمد یک سوره بخواند، مقلِّد یا باید به این احتیاط عمل کند و یا به فتوای مجتهد دیگری، با رعایت الأعلم فالأعلم عمل نماید. پس اگر مجتهد دیگر فقط خواندن حمد را کافی بداند، فرد می‌‌تواند در این مسأله از او تقلید نموده و خواندن سوره را ترک کند.		الف. اگر مجتهد اعلم بفرماید: احتیاط واجب آن است که نمازگزار در رکعت اوّل و دوّم نماز بعد از حمد یک سوره بخواند، مقلِّد یا باید به این احتیاط عمل کند و یا به فتوای مجتهد دیگری، با رعایت الأعلم فالأعلم عمل نماید. پس اگر مجتهد دیگر فقط خواندن حمد را کافی بداند، فرد می‌‌تواند در این مسأله از او تقلید نموده و خواندن سوره را ترک کند.
خط ۴۸:		خط ۴۸:
	به عنوان مثال، چنانچه مجتهد اعلم بگوید: اگر موجِر منزلش را به بهای کمتر از اجرت المثل<ref>اجرت المثل، اجرت متعارف و معمول یک چیز یا یک کار، می‌باشد که ممکن است از مقدار اجرتی که در قرارداد اجاره معیّن می‌شود کمتر یا بیشتر و یا مساوی با آن باشد.</ref> اجاره دهد و در ضمن عقد اجاره با مستأجر شرط نماید که وی مبلغی را به عنوان قرض به موجر بدهد، این قرض، شبهۀ ربا دارد و تکلیفاً محلّ اشکال است، در این حال، مقلِّد باید اجاره دادن یا اجاره کردن منزل به این شیوه را ترک نماید و یا اینکه به فتوای مجتهد دیگری، با رعایت الأعلم فالأعلم عمل نماید. پس اگر مجتهد فالأعلم، اجاره به این شیوه را اجازه داده و آن را ربا نداند، وی می‌‌تواند طبق شیوۀ مذکور عمل نماید.		به عنوان مثال، چنانچه مجتهد اعلم بگوید: اگر موجِر منزلش را به بهای کمتر از اجرت المثل<ref>اجرت المثل، اجرت متعارف و معمول یک چیز یا یک کار، می‌باشد که ممکن است از مقدار اجرتی که در قرارداد اجاره معیّن می‌شود کمتر یا بیشتر و یا مساوی با آن باشد.</ref> اجاره دهد و در ضمن عقد اجاره با مستأجر شرط نماید که وی مبلغی را به عنوان قرض به موجر بدهد، این قرض، شبهۀ ربا دارد و تکلیفاً محلّ اشکال است، در این حال، مقلِّد باید اجاره دادن یا اجاره کردن منزل به این شیوه را ترک نماید و یا اینکه به فتوای مجتهد دیگری، با رعایت الأعلم فالأعلم عمل نماید. پس اگر مجتهد فالأعلم، اجاره به این شیوه را اجازه داده و آن را ربا نداند، وی می‌‌تواند طبق شیوۀ مذکور عمل نماید.

	[https://mesb.ir/j1-11 مسئله ۱۱]. اگر مجتهد اعلم بعد از آنکه در مسأله‌‌ای فتوی داده‌، در مورد همان مسأله احتیاط کند، مثلاً بفرماید: «ظرف نجس را که یک مرتبه در آب کر بشویند پاک می‌‌شود، هرچند احتیاط آن است که سه مرتبه بشویند»، مقلّد او می‌‌تواند عمل به آن احتیاط را ترک نماید و این نوع احتیاط را احتیاط مستحب می‌‌نامند.		[https://mesb.ir/j1-11 ج۱، مسئله ۱۱]. اگر مجتهد اعلم بعد از آنکه در مسأله‌‌ای فتوی داده‌، در مورد همان مسأله احتیاط کند، مثلاً بفرماید: «ظرف نجس را که یک مرتبه در آب کر بشویند پاک می‌‌شود، هرچند احتیاط آن است که سه مرتبه بشویند»، مقلّد او می‌‌تواند عمل به آن احتیاط را ترک نماید و این نوع احتیاط را احتیاط مستحب می‌‌نامند.

	این حکم در جایی که ابتدا احتیاط در مورد مسأله‌ای ذکر شده باشد و بعد از آن، فتوای مجتهد در مورد همان مسأله بیاید نیز جاری می‌باشد، مثلاً بفرماید: «احتیاط آن است که در رکعت سوّم و چهارم نماز، تسبیحات اربعه را سه مرتبه بگوید، هرچند یک بار گفتن تسبیحات اربعه کافی است».<ref>البتّه در این رساله برای ‌آسان شدن تشخیص موارد احتیاط، سعی ‌شده است در تمامی ‌مواردی ‌که احتیاط، مستحب می‌‌باشد، عبارت «مستحب»، بعد از کلمۀ «احتیاط» ذکر شود.</ref>		این حکم در جایی که ابتدا احتیاط در مورد مسأله‌ای ذکر شده باشد و بعد از آن، فتوای مجتهد در مورد همان مسأله بیاید نیز جاری می‌باشد، مثلاً بفرماید: «احتیاط آن است که در رکعت سوّم و چهارم نماز، تسبیحات اربعه را سه مرتبه بگوید، هرچند یک بار گفتن تسبیحات اربعه کافی است».<ref>البتّه در این رساله برای ‌آسان شدن تشخیص موارد احتیاط، سعی ‌شده است در تمامی ‌مواردی ‌که احتیاط، مستحب می‌‌باشد، عبارت «مستحب»، بعد از کلمۀ «احتیاط» ذکر شود.</ref>

	[https://mesb.ir/j1-20 مسئله ۲۰]. اگر مکلّف خلاف احتیاط واجب رفتار نموده باشد، برای آنکه عمل قبلیش - که احتیاط مذکور را نسبت به آن رعایت نکرده - صحیح باشد، می‌تواند هم اکنون به مجتهد جامع الشرایط دیگر با رعایت الأعلم فالأعلم مراجعه نماید؛		[https://mesb.ir/j1-20 ج۱، مسئله ۲۰]. اگر مکلّف خلاف احتیاط واجب رفتار نموده باشد، برای آنکه عمل قبلیش - که احتیاط مذکور را نسبت به آن رعایت نکرده - صحیح باشد، می‌تواند هم اکنون به مجتهد جامع الشرایط دیگر با رعایت الأعلم فالأعلم مراجعه نماید؛

	مثلاً فردی که به سبب ندانستن مسأله، مسح پا را در وضو تا برآمدگی پا می‌کشیده و بعد از گذشت مدّتی بفهمد بنابر احتیاط واجب باید مسح پا را تا مفصل ادامه می‌داده، چنانچه مجتهد فالأعلم او مسح را تا برآمدگی روی پا کافی بداند، برای تصحیح نمازهای قبلیش، کافی است هم اکنون به وی مراجعه نماید.		مثلاً فردی که به سبب ندانستن مسأله، مسح پا را در وضو تا برآمدگی پا می‌کشیده و بعد از گذشت مدّتی بفهمد بنابر احتیاط واجب باید مسح پا را تا مفصل ادامه می‌داده، چنانچه مجتهد فالأعلم او مسح را تا برآمدگی روی پا کافی بداند، برای تصحیح نمازهای قبلیش، کافی است هم اکنون به وی مراجعه نماید.
خط ۶۶:		خط ۶۶:

	=== منهاج الصالحین ===		=== منهاج الصالحین ===
	[https://mesb.ir/m1-31 مسألة ۳۱]: الاحتیاط المذکور فی مسائل هذه الرسالة علی قسمین: واجب ومستحبّ، ونعبِّر عن الاحتیاط الواجب ب (یجب علی الأحوط أو الأحوط وجوباً أو لزوماً، أو وجوبه مبنی علی الاحتیاط أو لا یترک مقتضی الاحتیاط فیه) ونحو ذلک.		[https://mesb.ir/m1-31 ج۱، مسألة ۳۱]: الاحتیاط المذکور فی مسائل هذه الرسالة علی قسمین: واجب ومستحبّ، ونعبِّر عن الاحتیاط الواجب ب (یجب علی الأحوط أو الأحوط وجوباً أو لزوماً، أو وجوبه مبنی علی الاحتیاط أو لا یترک مقتضی الاحتیاط فیه) ونحو ذلک.

	ونعبِّر عن الاحتیاط المستحبّ ب (الأحوط استحباباً) أو (الأحوط الأولی).		ونعبِّر عن الاحتیاط المستحبّ ب (الأحوط استحباباً) أو (الأحوط الأولی).
خط ۷۵:		خط ۷۵:

	=== عروة الوثقی ===		=== عروة الوثقی ===
	[https://mesb.ir/o1-64 <nowiki>[۶۴] مسألة ۶۴</nowiki>]: الاحتیاط المذکور فی الرسالة إما استحبابی وهو ما إذا کان مسبوقاً أو ملحوقاً بالفتوی، وإما وجوبی وهو ما لم یکن معه فتوی , ویسمی بالاحتیاط المطلق، وفیه یتخیر المقلد بین العمل به والرجوع إلی مجتهد آخر، وأما القسم الأول فلا یجب العمل به ولا یجوز الرجوع الی الغیر، بل یتخیر بین العمل بمقتضی الفتوی وبین العمل به.		[https://mesb.ir/o1-64 ج۱، <nowiki>[۶۴] مسألة ۶۴</nowiki>]: الاحتیاط المذکور فی الرسالة إما استحبابی وهو ما إذا کان مسبوقاً أو ملحوقاً بالفتوی، وإما وجوبی وهو ما لم یکن معه فتوی , ویسمی بالاحتیاط المطلق، وفیه یتخیر المقلد بین العمل به والرجوع إلی مجتهد آخر، وأما القسم الأول فلا یجب العمل به ولا یجوز الرجوع الی الغیر، بل یتخیر بین العمل بمقتضی الفتوی وبین العمل به.
	[[رده:تقلید]]		[[رده:تقلید]]
	[[رده:نظر مجتهد]]		[[رده:نظر مجتهد]]