اهمیت یادگیری احکام: تفاوت میان نسخه‌ها

نسخهٔ کنونی تا ‏۲۳ مهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۶:۵۱

تغییرمسیر به:

یادگیری احکام

@@ خط ۱: / خط ۱: @@
-== اهمّیت و چگونگی یادگیری احکام الهی ==
+#تغییر_مسیر [[یادگیری احکام]]
-یکی از مهم‌ترین مسائلی که لازم است هر انسانی آگاهی داشته باشد، دانستن و فراگیری احکام دین است.
-هر مکلفی باید احکام مورد نیازش را بداند تا بتواند هنگام نیاز بر اساس وظیفه خود عمل کند.
-از رسول خدا <sup>(صلی‌الله‌علیه‌وآله)</sup> نقل شده که فرمودند: خداوند به چیزی برتر از آگاهی دینی و فهم دین عبادت نشده است.
-امام صادق <sup>(علیه‌السلام)</sup> فرمودند: اگر یک حدیث درباره حلال و حرام را از شخصی راستگو فرا گیری، برای تو از دنیا و زر و سیم‌های آن بهتر است.
-و در ضمن حدیث دیگری فرمودند: آیا بهتر از حلال و حرام سوالی هست که مردم بپرسند؟
-'''همسو''': [[یادگیری احکام|وجوب یادگیری احکام]]
-== منابع فقهی ==
-=== رساله جامع ===
-یکی از مهم‌ترین واجبات دین مبین اسلام که از اهمّیت ویژه‌‌ای برخوردار می‌باشد، فراگیری احکام دین است که درک و فهم درست نسبت به مسائل آن و عمل بر طبق آن، تضمین کنندۀ سعادت انسان است.
-کسی که اسلام را به عنوان دین خود بر می‌گزیند، باید برنامه‌‌های آن را به‌طور کامل در همۀ قلمروهای زندگی خود بپذیرد و رفتار و عملکرد خویش را مطابق با احکام دین تنظیم نماید.
-انجام چنین تکلیفی، می‌‌طلبد فرد مسلمان نسبت به مقدار مورد نیازش از احکام دین، که به آن احتیاج دارد و برایش پیش می‌آید، شناخت پیدا کند تا بتواند آن را در زندگی خود اجرا نماید.
-بر این اساس، قرآن کریم و روایات ائمّۀ هدی <sup>(علیهم السلام)</sup> بر این موضوع تأکید بسیار نموده و همگان را به یاد گرفتن احکام دین تشویق و ترغیب کرده‌‌اند و از ضررهای فراوان آشنا نبودن با احکام الهی بر حذر داشته‌‌اند.
-در حدیث نقل شده است که امام صادق <sup>(علیه السلام)</sup> فرمودند: «فرا گرفتن یک حدیث دربارۀ حلال و حرام از شخصی راستگو، برای تو بهتر از دنیا و زر و سیم‌‌های آن است»<ref>المحاسن، ج۱، فصل مصابیح الظلم، باب ۱۵، ص۲۲۹، ح۱۶۶</ref>.
-همچنین، روایت شده مردی به امام صادق <sup>(علیه السلام)</sup> عرض کرد: فرزندی دارم که دوست دارد مسائل حلال و حرام را از شما بپرسد و از مطالبی که اهمّیت ندارد و استفاده‌ای برایش ندارد، پرسش نمی‌‌کند. حضرت صادق <sup>(علیه السلام)</sup> فرمودند: «آیا بهتر از حلال و حرام سؤالی هست که مردم بپرسند؟»<ref>همان، ح۱۶۸</ref> در حدیث دیگر نقل شده است که حضرت صادق <sup>(علیه السلام)</sup> فرمودند: «در دین خدا دانا و فقیه شوید و مانند اعراب زمان جاهلیّت نباشید (که از احکام خدا و معارف دینی بی‌خبر بودند). سپس حضرتش <sup>(علیه السلام)</sup> فرمودند: کسی که در دین خدا دانا و بصیر نگردد، خداوند متعال در روز قیامت، هرگز به او نظر لطف نمی‌افکند و بر پاکیزگی اعمالش مهر تأیید نمی‌گذارد»<ref>همان، ص۲۲۸، ح۱۶۲</ref>.
-همچنین، از امام صادق <sup>(علیه السلام)</sup> روایت شده که رسول اکرم <sup>(صلی الله علیه وأله وسلم)</sup> فرمودند: «من از مسلمانی که هفته‌‌ای یک روز را برای آشنایی با امر دینش و پرسش از (معارف و احکام) آن اختصاص نمی‌‌دهد، منزجر و بیزارم»<ref>همان، باب ۱۳، ص۲۲۵، ح۱۴۹</ref>.
-در حدیث نقل شده است که امام صادق <sup>(علیه السلام)</sup> فرمودند: «لقمان در اندرز به فرزندش فرمود: فرزندم! در روزها و شب‌‌ها و ساعات زندگی خود، بهره‌‌ای برای تحصیل علم در نظر بگیر، زیرا تو هرگز برای خودت ضایعه‌‌ای مانند ترک علم نخواهی یافت».<ref>أمالی ‌شیخ طوسی، المجلس الثالث، ص۶۸، ح۸</ref>
-همچنین، روایت شده که امام صادق <sup>(علیه السلام)</sup> فرمودند: «کسی که بدون علم و آگاهی اعمالش را انجام دهد، مانند فردی است که به سمت سرابی در بیابان حرکت کند، لذا هر چه تندتر برود، از مقصدش دورتر می‌‌شود».<ref>أمالی ‌شیخ مفید، المجلس الخامس، ص۴۲، ح۱۱</ref>
-نکتۀ مهمّ دیگر این است که در روایات معصومین <sup>(علیهم السلام)</sup>، موضوع «تفقّه در دین»، یعنی داشتن شناخت کامل دربارۀ دین و بصیر و بینا بودن نسبت به احکام و معارف آن، مورد توصیه و تأکید بسیار قرار گرفته است.
-روایت شده که امام کاظم <sup>(علیه السلام)</sup> در این باره فرمودند: «در دین خدا فقیه و دانا شوید، زیرا فقه کلید بصیرت و شناخت است و مایۀ کامل شدن عبادت و وسیلۀ رسیدن به مقامات بلند و مراتب عالی دینی و دنیایی است. برتری فقیه بر عابد، همچون برتری خورشید بر ستارگان است و هر کس در دین خود دانا و فقیه نشود، خداوند عملی را از او نمی‌‌پسندد».<ref>تحف العقول، باب ما روی ‌عن موسی ‌بن جعفر(علیه السلام) فی ‌قصار هذه المعانی، ص۴۱۰</ref>
-همچنین، روایت شده که امیر المؤمنین <sup>(علیه السلام)</sup> فرمودند: «اگر خواستی دانا شوی، در دین خدا فقیه و دانا شو».<ref>غرر الحکم و درر الکلم، فصل فی ‌الفقه و الفقاهة، ص۴۹، ح۲۶۴</ref>
-در حدیث نقل شده است که پیامبر خدا <sup>(صلی الله علیه وأله وسلم)</sup> فرمودند: «خداوند، به چیزی برتر از آگاهی دینی و فهم دین عبادت نشده است».<ref>أمالی ‌شیخ طوسی، المجلس السابع عشر، ص۴۷۳ و ۴۷۴، ح۲</ref>
-همچنین، نقل شده که امام صادق <sup>(علیه السلام)</sup> فرمودند: «هنگامی که خداوند خیر و سعادت بنده‌ای از بندگان خود را بخواهد، او را نسبت به دین، بصیر و بینا می‌‌سازد».<ref>أصول الکافی، ‌ج‌۱، باب صفة العلم وفضله وفضل العلماء، ص۳۲، ح۳</ref>
-در روایت دیگری، امام صادق <sup>(علیه السلام)</sup> فرمودند: «هنگامی که خداوند متعال می‌خواهد قوم و گروهی را به خیر و صلاح و موفقیّت برساند، آنان را در شناخت دین، بصیر و بینا قرار می‌‌دهد...».<ref>مستدرک ‌الوسائل، ج۱۱، ابواب جهاد النفس، باب۶ استحباب التخلّق بمکارم الأخلاق، ص۱۹۰، ح۱۲</ref>
-بدیهی است که انسان نمی‌‌تواند در فراگیری مسائل دین کوتاهی کرده و به بهانۀ ندانستن مسأله، از عمل به تکالیف الهی که ابلاغ شده، شانه خالی کند. از امام صادق <sup>(علیه السلام)</sup> روایت شده است:
-«... خداوند، روز قیامت از کسی که به تکلیف خود عمل نکرده، می‌‌پرسد: آیا تکلیف خود را می‌‌دانستی؟ اگر بگوید: می‌‌دانستم، به او خطاب می‌‌شود چرا به آنچه می‌‌دانستی عمل نکردی؟ و اگر بگوید: نمی‌‌دانستم، به او خطاب می‌‌شود چرا یاد نگرفتی تا عمل کنی؟...»<ref>أمالی ‌شیخ طوسی، المجلس الأول، ص۹ و ۱۰، ح۱۰؛ أمالی ‌شیخ مفید، المجلس السادس و العشرون، ص۲۲۷ و ۲۲۸، ح۶</ref>.<ref>مقدمه رساله جامع جدید</ref>
-[[رده:تعلیم و تعلم]]
-<references />
-[[رده:بحث تقلید]]